Historici vertellen
Hier lees je verhalen van historici over hun onderzoek. Dit is een wisselaccount. Dus steeds een nieuwe historicus en nieuw onderwerp!
Deze week: Jan Julia Zurné
Ook posten? Stuur een berichtje naar: @annepetterson.bsky.social
- Vanmiddag staat een feestelijke gebeurtenis op de agenda: de oratie waarmee collega Joost Rosendaal zijn leeropdracht Geschiedenis van Oorlog en Vrijheid in het Nederlands-Duitse grensgebied inluidt www.ru.nl/over-ons/age...
- Voor mijn onderzoek naar verhoren bekijk ik een groot aantal p-v uit de Bijzondere Rechtspleging. Omdat de digitalisering van het CABR nog niet rond is, werk ik met een verzameling van duizenden p-v van de Politieke Opsporingsdienst (POD) Zwolle, bewaard bij Collectie Overijssel. Waarvoor dank!
- Ik wil laten zien welke patronen in de p-v zitten, oa adhv vragenlijsten die de POD gebruikte. Volgende stap is om met een LLM te kijken of er andere patronen te vinden zijn. Daarnaast bekijk ik wie de verhoorders waren, welke instructies ze kregen en wat hun professionele ervaring was
- We kunnen niet meer als vlieg aan de muur meekijken met die verhoren. Wat er precies gebeurde weten we dus niet. Maar als (familie)onderzoekers weten welke standaardfrases bestaan en wat verhoorders (niet) wilden weten, kunnen ze hun verwachtingen bijstellen en kritisch afwegen wat ze lezen
-
View full threadWie benieuwd is naar de resultaten: je vind me op LinkedIn. Morgen zal ik hier op bluesky wat meer vertellen over hoe de ‘output’ van dit onderzoek eruit gaat zien.
- Vanaf deze week kunnen we het gedigitaliseerde CABR niet alleen in Nationaal Archief raadplegen, maar ook bij andere archieven. Wat zijn jullie ervaringen met het (deels) gedigitaliseerde CABR? www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/...
- Naast onderzoeker ben ik docent. Met collega Sanne Muurling geef ik dit semester ‘Alledaagse criminaliteit 1600-1950’. Daarin maken studenten kennis met historische kleine criminaliteit en rechtspraak. @treasuresofdutch.bsky.social gaf hier laatst een leuk inkijkje in vroegmoderne Friese rechtspraak
- We zijn vorige week begonnen met de collegereeks. Studenten schrijven uiteindelijk een paper over een onderwerp naar eigen keuze, maar dat is nog ver weg. Deze week maken ze eerst o.a. een blogpost over een zelfgekozen rechtszaak.
- Zo leren ze werken met gerechtelijk bronnenmateriaal en kunnen ze zich oriënteren op een onderwerp voor hun onderzoek. Deel van mijn collegevoorbereiding vandaag is het lezen van die blogposts: zeker geen straf!
- Voorgaande jaren schreven studenten mooie werkstukken, bijvoorbeeld over de bestraffing van dierenmishandeling. Daarover kan je deze blogpost lezen: www.bhic.nl/ontdekken/ve...
- Veel mensen die CABR-dossiers bekijken doen onderzoek naar hun eigen familiegeschiedenis. Dat is soms emotioneel zwaar. Belangenverenigingen en lotgenotengroepen kunnen ondersteuning bieden, zoals Stichting Werkgroep Herkenning en ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum
- Historici geven tips over hoe je deze historische bronnen kan interpreteren en waar je rekening mee moet houden: knhg.nl/nl/dit-doen-...
- Op het moment doe ik onderzoek naar verhoren in de Bijzondere Rechtspleging (naoorlogse bestraffing van collaboratie). De processen-verbaal van die verhoren zijn heel interessante, maar ook verraderlijke bronnen. Hieronder zie je een voorbeeld.
- De verdachte die aan het woord is, lijkt zowel dichtbij als ver weg. Dichtbij omdat zijn woorden in eerste persoon enkelvoud zijn weergegeven en we hem zo bijna ‘horen’ spreken. En ver weg omdat de gestelde vragen onzichtbaar zijn en de verhoorder de woorden van de verdachte heeft vervormd.
- Historica Arlette Farge heeft heel mooi geschreven over dit probleem in Le goût des archives/The allure of the archives. Rechtbank- en politiebronnen geven volgens haar de lezer het naïeve maar grondige gevoel dat je een sluier wegtrekt van het verleden. Maar is dat gevoel terecht?
- Hallo iedereen! Mijn naam is Jan Julia Zurné en ik ben docent en onderzoeker aan de Radboud Universiteit. Mijn onderzoek gaat over bezettingsgeschiedenis (Tweede Wereldoorlog), criminaliteit en rechtspraak.
- Dank jullie wel voor de reacties en de likes deze week! Mocht je nog contact met me willen zoeken dan kan dat via LinkedIn www.linkedin.com/in/marjolein...
- Zo nu en dan zoek ik weer naar een verhaal achter (voornamelijk) documenten. Ik doe onderzoek naar het onderwerp havezaten in Gelderland. Deze term wordt in Gelderland voor van allerlei gebouwen gebruikt. Ik maak in mijn onderzoek onderscheid tussen riddermatige en niet riddermatige havezaten.
- Een riddermatige havezaten betekent dat deze is erkend door de ridderschap van het kwartier en het bezit ervan is een van de eisen tot toelating. Hiervoor zijn verschillende lijsten terug te vinden in de collectie van het Gelders Archief, waaronder deze: permalink.geldersarchief.nl/206AF49B0044...
- Toen ik klein was vond ik kastelen en oude dingen en het verhaal erachter al boeiend. Ik heb eerst Indo-Europees gestudeerd in Leiden; lekker puzzelen (jaja) met talen. Daarna wilde ik echt graag met de documenten werken en kwam toen uit bij een master Middeleeuwen en Renaissance in Utrecht
- Via een stage bij het archief in Nijmegen zag ik dat ik bij een dergelijke instelling moest zijn om met deze oude bronnen te werken. Op aanraden van mij begeleider ben ik toen Archief wetenschap in Amsterdam gaan doen en daarna dus aan het werk gegaan.
- Gaandeweg heb ben ik opgeklommen en heb ik allerlei taken, kennis en specialisaties op mij kunnen nemen en dat maakt nu de functie die ik heb. Het Gelders Archief heeft een veelheid aan bronnen en een omvang waar dat ook kan. Ik bof enorm dat ik zo kan en mag doen!
- Een van mijn favoriete kaarten is deze. Het is een nieuwsprent van de tocht van graaf Hendrik van den Bergh in februari 1624 over de Veluwe en geeft de route en oorlogs handelingen weer. Er gebeurt veel op de kaart! (Bron Gelders Archief, 1551, inv.nr. 1048)
- Een laatste taak van mij is kaartbeheer. Dit materiaal biedt een heel ander invalshoek, omdat de afbeelding meer zegt dan 1000 woorden. Het beschrijven, toegankelijk maken en houden geeft een hele andere kijk op 'normale' documenten
- Een dagdeel in de week gebruik ik dus voor het opschonen van data. Heel fijn, want in tegenstelling tot inventariseren, zie je vrij snel resultaat voor zowel de gebruiker als voor onszelf
- Ik ben daar dus niet heel veel uur per week mee bezig, maar vraagt toch vaak weer een andere kijk en creatieve benadering van mijn eigen inventarisatieskills
- Denk dan bijvoorbeeld aan metadata velden (zoals datering) die niet (goed) gevuld zijn, waardoor onze scanservice niet zo goed kan werken. Het maken van dit soort werkafspraken, plannen bedenken en het oplossen op grote schaal is ook onderdeel van mijn taken. 2/2
- Naast nieuwe archieven, zorgen mijn collega's en ik dat de eerdere inventarissen goed blijven functioneren. Naast kleinere verbetersuggesties van gebruikers, hebben we ook wel eens dingen die problematisch zijn voor het hele systeem.. 1/2
- Als specialist voor oude archieven, mag lekker puzzelen met oude documenten. Elke dag leer je wel iets nieuws over hele diverse onderwerpen. En heel soms vind je hele bijzondere dingen. Ik schrijf hier zo af en toe een blogje over: stukvoorstuk.wordpress.com
- Goedemorgen! Vandaag aan mijn normale werk: het toegankelijk maken van archieven. Mijn specialisatie is de categorie huis- en familie archieven. Momenteel bezig met het archief van de familie Van Randwijck
- Het leuke aan deze pilot vind ik, is dat je met allerlei collega's uit de sector samenwerkt. Ze brengen allemaal uiteenlopende ervaringen mee; van heel technisch, tot heel inhoudelijk. En ik doe gelijk nieuwe kennis op van de (on)mogelijkheden van AI-toepassingen. Leuke verdieping :)
- Deze pilot onderzoekt of en in welke mate het mogelijk is om ongeïnventariseerde archieven met verschillende technieken efficiënter toegankelijk te maken. Denk daarbij aan Transkribus en LLM's. Vanaf september loopt dit project en we gaan vandaag evalueren, herijken en resultaten bespreken.
- Vandaag ben ik bij het Utrechts Archief. Vanuit het Gelders Archief ben ik aangesloten bij een pilot project 'Tot op de bodem' vanuit de KVAN.
